Tìm hiểu về JAMstack trong lập trình web cùng người mới bắt đầu

Nếu đang bắt đều tìm hiểu về lập trình web, liệu bạn có biết về ứng dụng nào phát triển web bằng JavaScript, APIs và tạo các trang tĩnh đang rất phổ biến hiện nay? Không đâu khác đó chính là JAMstack, cùng nhau tìm hiểu ngay bây giờ nhé.

JAMstack là gì?

Trong giới lập trình web, JAMstack nổi tiếng là một trong những kiến ​​trúc phần mềm được thiết kế với mục đích giúp cho việc phát triển và vận hành web được diễn ra nhanh, an toàn và dễ mở rộng hơn. Nó được xây dựng dựa trên nhiều công cụ và quy trình làm việc khác nhau với mục tiêu chung mà các nhà lập trình đều hướng tới đó là mang lại năng suất tối đa.
Để hình dung về một trong những ứng dụng của JAMstack, chúng ta có thể liên hệ đến ứng dụng React mà bạn vẫn thường xuyên dùng để biên dịch bằng Webpack. Đó là ứng dụng JAMstack. Hay tệp HTML đơn giản không có JavaScript, đó cũng là ứng dụng JAMstack.

JAMstack bao gồm những gì?

Thông thường, thành phần chính của JAMstack bao gồm 3 yếu tố sau: Javascript, API và Markup. Bắt nguồn từ việc phát triển thuật ngữ “trang web tĩnh” thành một ứng dụng thông minh hơn và có thể tích hợp nhiều chức năng chẳng hạn như tiếp thị được. Có lẽ vì vậy mà JAMstack cũng như các công cụ lập trình web mới mẻ như vậy dần dần ra đời.

Javascript

Javascript được xem là thành phần bận rộn nhất trong cấu tạo của JAMstack. Ngôn ngữ trình duyệt web mà có thể cho phép chúng ta cung cấp tất cả các bit động và tương tác. Là những tính năng mà nếu chúng ta phục vụ HTML thuần túy thì có thể không có nó.
Đây là nơi chúng ta thường thấy các khung giao diện người dùng như React, Vue hay thậm chí mới như Svelte cũng phát huy tác dụng.

Nhờ việc cung cấp các API thành phần và công cụ biên dịch thành một hoặc nhiều tệp HTML đơn giản, chúng giúp việc xây dựng các ứng dụng trở nên đơn giản hơn, có tổ chức hơn. Các tệp HTML đó có thể là hình ảnh, CSS hay JS được cung cấp cho trình duyệt thông qua CDN.

API

Thành phần tiếp theo không thể thiếu chính là API, được xem là cốt lõi để xây dựng nên ứng dụng JAMstack động. Dù là xác thực hay tìm kiếm, ứng dụng sẽ sử dụng Javascript để thực hiện yêu cầu HTTP đến nhà cung cấp khác với mục tiêu cuối cùng là nâng cao trải nghiệm.

Ví dụ, nếu bạn có một API Wordpress không có giao diện và không gian để lưu trữ các bài đăng trên blog. Hay thiếu một tài khoản Cloudinary để lưu trữ và một phiên bản Elasticsearch để cung cấp chức năng tìm kiếm,... Thì bây giờ, tất cả đều sẽ tích hợp và hoạt động cùng nhau để mang đến trải nghiệm tối ưu và hữu ích cho người dùng trên trang web của bạn.

Markup

Thành phần cuối cùng nhưng không kém phần quan trọng đó chính là Markup. Cho dù là HTML viết tay hay mã biên dịch xuống HTML, thì mục tiêu đầu tiên và tiên quyết cũng là phục vụ cho khách hàng. Và Markup được xem là một phần thực tế của bất kỳ trang web nào.
Chúng ta có thể hiểu đơn giản, để một ứng dụng được coi là JAMstack thì HTML cần phải được phục vụ tĩnh. Có nghĩa là chúng không được hiển thị động từ máy chủ. Còn khi bạn ghép mỗi trang lại với nhau, phục vụ nó bằng PHP thì đó không thể nào là JAMstack. Bởi chỉ khi tải lên và phục vụ một tệp HTML duy nhất từ ​​bộ lưu trữ được xây dựng bằng Javascript, thì mới là JAMstack.
Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là bất cứ lúc nào cũng phải xây dựng 100% ứng dụng trong trình duyệt. Bởi các công cụ như Gatsby và các trình tạo trang tĩnh có thể cho phép kéo một hoặc tất cả các nguồn API vào thời điểm xây dựng rồi cho hiển thị dưới dạng tệp HTML. Ví dụ, bạn sở hữu một blog Wordpress và có thể kéo tất cả các bài đăng, rồi tạo một tệp HTML mới cho mỗi bài đăng đó.

Vậy điều gì làm cho ứng dụng JAMstack trở nên tuyệt vời như vậy?

Về cơ bản, JAMstack có thể đáp ứng cả 5 trụ cột của AWS Well-Architected Framework. Bao gồm 5 yếu tố cụ thể dưới đây:
Tốc độ
Các ứng dụng JAMstack được phục vụ dưới dạng các tệp tĩnh trực tiếp từ CDN giúp cho ứng dụng của chúng ta có khả năng tải cực nhanh so với bình thường. Nhờ vậy mà chúng ta dường như không mất quá nhiều thời gian để chờ máy chủ phản hồi.
Chi phí 
Thực tế chứng minh rằng các trang web JAMstack tiêu tốn của doanh nghiệp/cá nhân ít chi phí hơn so với các trang web tương tự trên máy chủ. Nhờ vào việc lưu trữ tài sản tĩnh có giá rẻ mà bây giờ cả doanh nghiệp và người dùng đều có thể tối ưu một mức phí nhất định.
Khả năng mở rộng
Vì chúng ta đang sử dụng các tệp ngoài lưu trữ tĩnh, có thể là CDN, nên gần như là tự động cung cấp cho chúng ta khả năng mở rộng vô hạn. Nghĩa là bạn sẽ không gặp khó khăn gì khi ai đó truy cập trang web của mình qua cửa trước.
Bảo trì
Nền tảng của trang web tĩnh không phải là máy chủ nên sẽ không cần phải bảo trì. Dù là S3, Netlify hay bất kỳ nhà cung cấp nào khác, HTML, JS và CSS tĩnh đều được bảo trì mà bạn không cần phải đau đầu.
Bảo vệ
Nỗi lo lắng phải tự bảo trì khi không có đủ máy chủ giờ đây chúng ta không cần phải khoan ngại quá nhiều về việc phòng tránh người xâm nhập. Thay vào đó, chúng ta sẽ cần tập trung vào các quyền để khóa nội dung riêng tư. Đồng thời đảm bảo với người dùng về vấn đề thông tin cá nhân không bị công khai hoặc tuồn ra ngoài.